Masaż tkanek głębokich i niesteroidowe leki przeciwzapalne w leczeniu odcinka lę

MASAŻ TKANEK GŁĘBOKICH I NIESTEROIDOWE LEKI PRZECIWZAPALNE W LECZENIU BÓLU ODCINKA LĘDŹWIOWEGO KRĘGOSŁUPA- PROSPEKTYWNE BADANIA KLINICZNE.
Synteza artykułu  Mariana Majchrzyckiego, Piotra Kocura i Tomasza Kotwickiego.

Leczenie pacjentów cierpiących na bóle dolnych partii pleców jest oparte głównie na rehabilitacji, na którą składają się ćwiczenia fizyczne i masaże ręczne oraz farmakoterapia. Niewielki odsetek pacjentów jest leczony chirurgicznie. Farmakologia korzysta głównie z niesteroidowych środków przeciwzapalnych, ale gdy pojawia się ostry ból, stosuje się analgetyki opioidowe aby wzmocnić leczenie. Natomiast przy podwyższonym napięciu mięśniowym podaje się leki miorelaksacyjne.

W leczeniu bólu okolicy lędźwiowej celem terapii jest poprawa fizycznej sprawności pacjenta poprzez rozluźnienie napiętych partii oraz wzmocnienie istotnych grup mięśni. Pacjenci uczeni są prawidłowych codziennych nawyków pomagających unikać nieodpowiednich i szkodliwych dla ciała pozycji.  Ponadto, za pomocą rehabilitacji należy wpajać nawyk codziennej aktywności fizycznej.

Stosowanie niesteroidowych środków przeciwzapalnych w leczeniu chronicznego bólu okolic lędźwiowych przynosi krótkotrwałe korzyści, słuszność ich użycia jest w ograniczony sposób podparta  dowodami. Wielu pacjentów wskazuje na efekty uboczne niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Równolegle, pewna liczba publikacji wskazuje na skuteczność masażu tkanek głębokich.

Autorzy artykułu postawili hipotezę, że zastosowanie terapii opartej na 10 sesjach trzydziestominutowych złożonych z masażu tkanek głębokich przy chronicznych bólach okolicy lędźwiowej będzie miało taki sam efekt jak zastosowanie masażu tkanek głębokich razem ze niesterydowymi środkami przeciwzapalnymi. Pozytywne potwierdzenie hipotezy mogłoby wskazać na skuteczność masażu tkanek głębokich, czego rezultatem mogłoby być ograniczenie nadużywania niesteroidowych środków przeciwzapalnych przy chronicznym bólu dolnej części pleców.

Przebieg badania.
Grupę badaną stanowiły osoby zakwalifikowane przez lekarzy ortopedów, neurologów, reumatologów, internistów i specjalistów rehabilitacji do leczenia ambulatoryjnego ze wskazaniem wykonania masażu terapeutycznego. Badaniu poddano 59 osób (średnia wieku 51,8 ≠ 9 lat), u których postawiono jedno z poniższych rozpoznań (wg klasyfikacji ICD-10) :  : M47 (zwyrodnieniowe zmiany kręgosłupa), M51 (inne choroby krążka międzykręgowego) i M54 (bóle kręgosłupa). Uczestnicy byli zakwalifikowani losowo w skali 1:1 do standardowej opieki - masażu tkanki głębokiej (grupa leczona) lub do masażu tkanki głębokiej i niesteroidowych środków przeciwzapalnych (grupa kontrolna). Losowanie przeprowadzono z użyciem nieoznakowanych kopert. Masaż był przeprowadzany przez wykwalifikowanych terapeutów, którzy nie wiedzieli, do której grupy należeli dani pacjenci.

Szczegółowe kryteria kwalifikacji do badania przedstawia tabela.

Tabela 1
Kryteria dla włączenia lub wykluczenia
Włączenie do badania Wykluczenie z badania

- Wiek: 40-60 lat
Ból trwający dłużej niż 7 miesięcy (chroniczny)
- Wizualna skala analogowa intensywności bólu w stanie spoczynku: ≥25 ze 100 mm
- Wizualna skala analogowa intensywności bólu w ruchu:
≥25 ze 100 mm
- Brak czynników wykluczających wymienionych w prawej części tabeli

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Świadoma pisemna zgoda pacjenta na udział w badaniu
 

<40<60 lat
Przeszywający ból
Wizualna skala analogowa intensywności bólu w stanie spoczynku: <25 ze 100 mm
Wizualna skala analogowa intensywności bólu w ruchu:
<25 ze 100 mm
Zastrzyk znieczulający
Pacjenci po zabiegu chirurgicznym okolic kręgosłupa lub partii brzusznych
Obecne objawy neurologiczne
Ucisk korzenia nerwu rdzeniowego potwierdzony przez szczegółowe badania obrazowe: tomografia komputerowa, mielografia lub obraz rezonansu magnetycznego
Inne techniki diagnostyczne np: elektromiografia, wenografia
Rozpoznanie:
I.    przerzutu nowotworowego
II.    pęknięcia kręgosłupa
III.    kręgozmyku
IV.    usztywnienia kręgów
V.    podwyższonej temperatury (gorączki)
VI.    ciąży
VII.    ostrych schorzeń i schorzeń zapalnych
Niesteroidowa terapia przeciwzapalna w przeciągu ostatnich 3 miesięcy lub silna terapia przeciwbólowa (opioidalna lub silniejsza)
Alergia na składniki niesteroidowych środków przeciwzapalnych
Brak świadomej pisemnej zgody pacjenta na udział w  badaniu
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Pacjenci z obu grup poddawani byli codziennie przez okres 2 tygodni (z wyłączeniem weekendu) 30 minutowej sesji masażu głębokiego (10 sesji). Pacjenci z grupy kontrolnej otrzymywali dodatkowo raz dziennie dawkę niesteroidowych leków przeciwzapalnych.

Poziom bólu w badaniu mierzony był przy użyciu różnych skal ( kwestionariusz Roland-Morris, kwestionariusz Oswestry, skala VAS). Badanie przy użyciu skali VAS (wizualna skala analogowa) opisywało poziom bólu w spoczynku (VAS1), w ruchu (VAS2), oraz przy mobilności bolesnych segmentów kręgosłupa (VAS3). Badania wykonano przed podjęciem terapii- w trakcie kwalifikacji do niej oraz dzień po zakończeniu terapii.

Wyniki przedstawia tabela. Zauważono znaczną poprawę w zakresie redukcji bólu u obu badanych grup. Różnice między obiema grupami badacze uznali za statystycznie niewielkie.

Wnioski
Badanie wskazało na znaczącą poprawę w stosunku do odczuwanego bólu i rozpoznanej indywidualnie przypadłości zarazem w grupie leczonej (masaż tkanek głębokich), jak i w grupie kontrolnej (masaż tkanek głębokich razem ze niesteroidowymi środkami przeciwzapalnymi), co może potwierdzać skuteczność masażu tkanek głębokich przy bólu pleców.

Masaż tkanek głębokich jest formą masażu stosowaną razem ze „zrozumieniem funkcjonowania warstw ciała i umiejętnością pracy nad tkankami tych warstw, tak aby rozluźnić, poszerzyć i otworzyć utrzymujące się, nieodpowiednie napięcia w jak najbardziej skuteczny i energowydajny sposób. Terapeuci pracujący z tym rodzajem masażu dążą do zmiany budowy tkanek miękkich. Niezbędna jest im znajomość anatomii układu ruchu i rozumienie warstwowej budowy tkanek razem z powięzią i mięśniami. Terapeuci oddziaływają na tkanki stopniowo, aż do momentu rozluźnienia. Ciało pacjenta jest ułożone w odpowiednich pozycjach, gdzie mięśnie są rozciągnięte. Terapeuta oddziałuje na brzusiec mięśnia, jak i również na połączenie między kością, a ścięgnem, starając się zmiękczyć ścięgno i wpłynąć na receptory rozciągliwości mięśnia (narządy ścięgniste Golgiego).

 Autorzy badania wskazali też jednak na małą ilość  dostępnych podobnych badań. Istnieje zatem konieczność dalszego prowadzenia badań nad skutecznością i obszarem zastosowania masażu głębokiego w dolegliwościach bólowych kręgosłupa.

Redagowała: Agnieszka Wietrzyńska
 

  • w górę
    50%
  • down
    50%